рдкीрдПрдордЬेрдбीрд╡ाрдИ рдпोрдЬрдиा 2025: рдЬीрд░ो рдмैрд▓ेंрд╕ рдЕрдХाрдЙंрдЯ рд╕े 10 рд▓ाрдЦ рдлाрдпрджे рдХैрд╕े рд▓ें?
рдкीрдПрдордЬेрдбीрд╡ाрдИ рдпोрдЬрдиा 2025 рднाрд░рдд рд╕рд░рдХाрд░ рдХी рд╕рдмрд╕े рдХ्рд░ांрддिрдХाрд░ी рдлाрдЗрдиेंрд╢िрдпрд▓ рдЗंрдХ्рд▓ूрдЬрди рд╕्рдХीрдо рд╣ै рдЬो рд╣рд░ рдЖрдо рдЖрджрдоी рдХो рдмैंрдХिंрдЧ рдХी рджुрдиिрдпा рдоें рд▓ा рд░рд╣ी рд╣ै। 2014 рдоें рд╢ुрд░ू рд╣ुрдИ рдпे рдпोрдЬрдиा рдЖрдЬ 56 рдХрд░ोрдб़ рд╕े рдЬ्рдпाрджा рдЬीрд░ो рдмैрд▓ेंрд╕ рдмैंрдХ рдЕрдХाрдЙंрдЯ्рд╕ рдЦोрд▓ рдЪुрдХी рд╣ै, рдЬिрдирдоें 55% рдорд╣िрд▓ाрдУं рдХे рдиाрдо рд╣ैं। рд░ुрдкे рдбेрдмिрдЯ рдХाрд░्рдб рд╕े рдл्рд░ी ATM рдиिрдХाрд╕ी, рдУрд╡рд░рдб्рд░ाрдл्рдЯ рд▓ोрди рд╕े 10,000 рд░ुрдкрдпे рддрдХ рдХा рдЗрдорд░рдЬेंрд╕ी рдлंрдб, рдбीрдмीрдЯी рд╕े рдкीрдПрдо-рдХिрд╕ाрди, рдордирд░ेрдЧा, рдкेंрд╢рди рдЬैрд╕ी рд╕рд░рдХाрд░ी рдпोрдЬрдиाрдУं рдХा рдкैрд╕ा рд╕ीрдзे рдЦाрддे рдоें – рдпे рд╕рдм рдмिрд▓्рдХुрд▓ рдл्рд░ी рдоिрд▓рддा рд╣ै। 2025 рдХे рдирдП рдЕрдкрдбेрдЯ्рд╕ рдоें UPI 2.0 рдЗंрдЯीрдЧ्рд░ेрд╢рди, AI рдмेрд╕्рдб рдл्рд░ॉрдб рдЕрд▓рд░्рдЯ, рдЬीрд░ो рдмैрд▓ेंрд╕ рд░ेрдХрд░िंрдЧ рдбिрдкॉрдЬिрдЯ рдЬैрд╕ी рд╕ुрд╡िрдзाрдПं рдЬुрдб़ी рд╣ैं। рдЕрдЧрд░ рдЖрдк рдЧ्рд░ाрдоीрдг рдХ्рд╖ेрдд्рд░, рдЫोрдЯे рд╢рд╣рд░ рдпा рд╕्рд▓рдо рдПрд░िрдпा рд╕े рд╣ैं рдФрд░ 18-45 рд╕ाрд▓ рдХे, рддो рдпे рдпोрдЬрдиा рдЖрдкрдХी рдЖрд░्рдеिрдХ рдЬिंрджрдЧी рдмрджрд▓ рджेрдЧी। рдЖрдЬ рд╣ी рдирдЬрджीрдХी рдмैंрдХ рдм्рд░ांрдЪ, рдмैंрдХ рдоिрдд्рд░ рдпा рдоोрдмाрдЗрд▓ рдРрдк рд╕े рдЖрд╡ेрджрди рдХрд░ें – рд╕िрд░्рдл 10 рдоिрдирдЯ рдоें рдЖрдкрдХा рдмैंрдХ рдЕрдХाрдЙंрдЯ рддैрдпाрд░!
рдкीрдПрдордЬेрдбीрд╡ाрдИ рдХी рд╢ुрд░ुрдЖрдд: рд╕рдорд╕्рдпा рд╕े рд╕рдоाрдзाрди рддрдХ рдХी рдкूрд░ी рдХрд╣ाрдиी
2014 рд╕े рдкрд╣рд▓े рднाрд░рдд рдХा рдлाрдЗрдиेंрд╢िрдпрд▓ рд╕िрд╕्рдЯрдо рдмрд╣ुрдд рдЕрд╕рдоाрди рдеा। NABARD рдХी рдПрдХ рд░िрдкोрд░्рдЯ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд▓рдЧрднрдЧ 40% рднाрд░рддीрдп рдкрд░िрд╡ाрд░ों рдХे рдкाрд╕ рдХोрдИ рдмैंрдХ рдЕрдХाрдЙंрдЯ рд╣ी рдирд╣ीं рдеा। рдЧांрд╡ों рдоें рдмैंрдХ рдм्рд░ांрдЪ 20-30 рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░ рджूрд░, рди्рдпूрдирддрдо рдмैрд▓ेंрд╕ рдХी рд╕рдЦ्рдд рд╢рд░्рддें, рдЬрдЯिрд▓ KYC рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рдФрд░ рдбॉрдХ्рдпूрдоेंрдЯ्рд╕ рдХी рдХрдоी рд╕े рдХрд░ोрдб़ों рд▓ोрдЧ рдмैंрдХिंрдЧ рд╕े рд╡ंрдЪिрдд рдеे। рдирддीрдЬा? рд╕ाрд╣ूрдХाрд░ों рдХा рд░ाрдЬ, 36-50% рдм्рдпाрдЬ рджрд░ों рдкрд░ рдХрд░्рдЬ, рд╕рд░рдХाрд░ी рд╕рдм्рд╕िрдбी рдоें 30-40% рд▓ीрдХेрдЬ। рд╡िрд╢ेрд╖ рд░ूрдк рд╕े рдЧ्рд░ाрдоीрдг рдорд╣िрд▓ाрдПं рд╕рдмрд╕े рдЬ्рдпाрджा рдк्рд░рднाрд╡िрдд рдеीं рдХ्рдпोंрдХि рдЙрдирдХे рдиाрдо рдкрд░ рдХोрдИ рдЖрд░्рдеिрдХ рд╕ंрдкрдд्рддि рдпा рдЕрдХाрдЙंрдЯ рдирд╣ीं рд╣ोрддा рдеा।
рдЗрд╕ी рд╕рдорд╕्рдпा рдХा рд╕рдоाрдзाрди рд▓ेрдХрд░ 28 рдЕрдЧрд╕्рдд 2014 рдХो рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рдирд░ेंрдж्рд░ рдоोрджी рдиे рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рдЬрди рдзрди рдпोрдЬрдиा (PMJDY) рдХी рдШोрд╖рдгा рдХी। рдпे рд╕िрд░्рдл рдПрдХ рдмैंрдХ рдЕрдХाрдЙंрдЯ рд╕्рдХीрдо рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рдиेрд╢рдирд▓ рдоिрд╢рди рдлॉрд░ рдлाрдЗрдиेंрд╢िрдпрд▓ рдЗंрдХ्рд▓ूрдЬрди рд╣ै। рдпोрдЬрдиा рдХा рдоूрд▓ рдоंрдд्рд░ рдеा – "рд╣рд░ рдШрд░ рдоें рдХрдо рд╕े рдХрдо рдПрдХ рдмुрдиिрдпाрджी рдмрдЪрдд рдЦाрддा"। рд▓ॉрди्рдЪ рдХे рдкрд╣рд▓े 100 рджिрдиों рдоें рд╣ी 3 рдХрд░ोрдб़ рдЕрдХाрдЙंрдЯ рдЦुрд▓ рдЧрдП। рдпोрдЬрдиा JAM рдЯ्рд░िрдиिрдЯी (рдЬрди рдзрди + рдЖрдзाрд░ + рдоोрдмाрдЗрд▓) рдкрд░ рдЖрдзाрд░िрдд рд╣ै рдЬो рдбाрдпрд░ेрдХ्рдЯ рдмेрдиिрдлिрдЯ рдЯ्рд░ांрд╕рдлрд░ рдХो рд╕ंрднрд╡ рдмрдиाрддी рд╣ै।
рдЖрдЬ 2025 рдоें рдкीрдПрдордЬेрдбीрд╡ाрдИ рдиे рд╡िрд╢्рд╡ рд░िрдХॉрд░्рдб рдмрдиा рджिрдпा рд╣ै। рд╡िрдд्рдд рдоंрдд्рд░ाрд▓рдп рдХे рдЖंрдХрдб़ों рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ 56.5 рдХрд░ोрдб़ рдЕрдХाрдЙंрдЯ्рд╕, 2.68 рд▓ाрдЦ рдХрд░ोрдб़ рд░ुрдкрдпे рдЬрдоा рд░ाрд╢ि, рдФрд╕рдд рдмैрд▓ेंрд╕ 4,740 рд░ुрдкрдпे рдк्рд░рддि рдЦाрддा। рдорд╣िрд▓ाрдУं рдХे 55% рдЕрдХाрдЙंрдЯ्рд╕ рд╣ैं рдЬो рдЗрд╕े рдорд╣िрд▓ा рд╕рд╢рдХ्рддिрдХрд░рдг рдХा рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рдоाрдз्рдпрдо рдмрдиाрддे рд╣ैं। рдмिрд╣ाрд░, рдЙрдд्рддрд░ рдк्рд░рджेрд╢, рдЭाрд░рдЦंрдб рдЬैрд╕े рд░ाрдЬ्рдпों рдХे рдЧांрд╡ों рдоें рдпे рдХ्рд░ांрддि рд▓ाрдИ рд╣ै рдЬрд╣ां рдорд╣िрд▓ाрдПं рдкрд╣рд▓ी рдмाрд░ рдЕрдкрдиा рд░ुрдкे рдХाрд░्рдб рд▓ेрдХрд░ ATM рдкрд░ рдЦрдб़ी рд╣ैं।
11 рд╕ाрд▓ рдХा рд╡िрдХाрд╕ рдЪाрд░्рдЯ: рдЖंрдХрдб़ों рдХी рднाрд╖ा рдоें рд╕рдлрд▓рддा
рдкीрдПрдордЬेрдбीрд╡ाрдИ рдХी рдк्рд░рдЧрддि рджेрдЦрдиे рд▓ाрдпрдХ рд╣ै। рдиीрдЪे рджिрдпा рдЧрдпा рдЯेрдмрд▓ рдпोрдЬрдиा рдХे рд╣рд░ рдкрдб़ाрд╡ рдХो рджрд░्рд╢ाрддा рд╣ै:
| рд╡рд░्рд╖ | рдХुрд▓ рдЕрдХाрдЙंрдЯ्рд╕ (рдХрд░ोрдб़) | рдЬрдоा рд░ाрд╢ि (рд▓ाрдЦ рдХрд░ोрдб़) | рдорд╣िрд▓ा рдЕрдХाрдЙंрдЯ्рд╕ % | рд░ुрдкे рдХाрд░्рдб (рдХрд░ोрдб़) | рд╕рдХ्рд░िрдп рдЕрдХाрдЙंрдЯ % |
|---|---|---|---|---|---|
| 2014 | 1.5 | 0.01 | 45% | 0.5 | 70% |
| 2016 | 25 | 0.65 | 49% | 15 | 75% |
| 2020 | 42.5 | 1.33 | 53% | 28 | 78% |
| 2023 | 50.1 | 1.98 | 54% | 32 | 82% |
| 2025 | 56.5 | 2.68 | 55% | 35.2 | 85% |
2025 рдХे рдХ्рд░ांрддिрдХाрд░ी рдЕрдкрдбेрдЯ्рд╕: рдкीрдПрдордЬेрдбीрд╡ाрдИ 2.0
2025 рдоें рдпोрдЬрдиा рдХो рдбिрдЬिрдЯрд▓ рдмूрд╕्рдЯ рдоिрд▓ा рд╣ै:
рдоोрдмाрдЗрд▓ рдРрдк рдЗंрд╕्рдЯेंрдЯ рдУрдкрдиिंрдЧ: SBI, PNB, BoB рдЬैрд╕े рдмैंрдХों рдХे рдРрдк्рд╕ рд╕े рд╡ीрдбिрдпो KYC।
UPI 2.0 рдЗंрдЯीрдЧ्рд░ेрд╢рди: рд░ुрдкे рдХाрд░्рдб рдбाрдпрд░ेрдХ्рдЯ рдпूрдкीрдЖрдИ QR рд╕े рд▓िंрдХ।
AI рдл्рд░ॉрдб рдбिрдЯेрдХ्рд╢рди: рд╕ंрджिрдЧ्рдз рдЯ्рд░ांрдЬेрдХ्рд╢рди рдкрд░ рддुрд░ंрдд SMS рдЕрд▓рд░्рдЯ।
рдЬीрд░ो рдмैрд▓ेंрд╕ RD: 100 рд░ुрдкрдпे рд╕े рд░ेрдХрд░िंрдЧ рдбिрдкॉрдЬिрдЯ рд╢ुрд░ू।
рдУрд╡рд░рдб्рд░ाрдл्рдЯ рд▓िрдоिрдЯ рдмрдв़ोрддрд░ी: 10,000 рд░ुрдкрдпे рддрдХ (рдкрд╣рд▓े 5,000)।
рдлैрдоिрд▓ी рд▓िंрдХिंрдЧ: рдПрдХ рдкрд░िрд╡ाрд░ рдХे рд╕рднी рдЕрдХाрдЙंрдЯ्рд╕ рдХो рд▓िंрдХ рдХрд░ рд╣ाрдпрд░ рдЗंрд╢्рдпोрд░ेंрд╕।
рдЖрд░рдмीрдЖрдИ рдиे рд╕рднी рд╢ेрдб्рдпूрд▓्рдб рдмैंрдХों рдХो рдкेрдкрд░рд▓ेрд╕ KYC рдФрд░ рдИ-рд╕िрдЧ्рдиेрдЪрд░ рдХी рдоंрдЬूрд░ी рджी рд╣ै। рдЕрдм рдЖрдзाрд░ + OTP рд╕े 5 рдоिрдирдЯ рдоें рдЕрдХाрдЙंрдЯ рдЦुрд▓ рдЬाрддा рд╣ै।
рдоुрдЦ्рдп рдкॉрдЗंрдЯ्рд╕: рдкीрдПрдордЬेрдбीрд╡ाрдИ рдХे 15 рдк्рд░рдоुрдЦ рдлाрдпрджे
рдЬीрд░ो рдмैрд▓ेंрд╕ рд╕ेрд╡िंрдЧ्рд╕ рдЕрдХाрдЙंрдЯ: рдХोрдИ рди्рдпूрдирддрдо рдмैрд▓ेंрд╕ рдЬрд░ूрд░ी рдирд╣ीं। 0 рдмैрд▓ेंрд╕ рдкрд░ рднी рдЦाрддा рд╕рдХ्рд░िрдп рд░рд╣рддा рд╣ै। рдкाрд╕рдмुрдХ, рдЪेрдХрдмुрдХ рдл्рд░ी।
рд░ुрдкे рдбेрдмिрдЯ рдХाрд░्рдб: рд╣рд░ рдЦाрддाрдзाрд░рдХ рдХो рдл्рд░ी рд░ुрдкे рдХाрд░्рдб। 50,000 рд░ुрдкрдпे рдк्рд░рддिрджिрди рдиिрдХाрд╕ी рд▓िрдоिрдЯ। рд╕рднी ATM, POS, рдСрдирд▓ाрдЗрди рд╢ॉрдкिंрдЧ।
рдмिрд▓्рдЯ-рдЗрди рдПрдХ्рд╕ीрдбेंрдЯ рдЗंрд╢्рдпोрд░ेंрд╕: рд░ुрдкे рдХाрд░्рдб рдкрд░ 2 рд▓ाрдЦ рд░ुрдкрдпे рдХा рдПрдХ्рд╕ीрдбेंрдЯрд▓ рдЗंрд╢्рдпोрд░ेंрд╕ (рдХाрд░्рдб рдПрдХ्рдЯिрд╡ рдпूрдЬ рдкрд░)।
рдУрд╡рд░рдб्рд░ाрдл्рдЯ рд╕ुрд╡िрдзा: 10,000 рд░ुрдкрдпे рддрдХ рдХा рдЗрдорд░рдЬेंрд╕ी рд▓ोрди। 7% рдм्рдпाрдЬ рджрд░। рдХोрдИ рдХोрд▓ैрдЯрд░рд▓ рдЬрд░ूрд░ी рдирд╣ीं।
рдбाрдпрд░ेрдХ्рдЯ рдмेрдиिрдлिрдЯ рдЯ्рд░ांрд╕рдлрд░ (DBT): рдкीрдПрдо-рдХिрд╕ाрди (6,000/рд╡рд░्рд╖), рдордирд░ेрдЧा рд╡ेрддрди, рдкेंрд╢рди, рдЫाрдд्рд░рд╡ृрдд्рддि рд╕ीрдзे рдЦाрддे рдоें।
рдкीрдПрдо рдЬीрд╡рди рдЬ्рдпोрддि рдмीрдоा рдпोрдЬрдиा рд▓िंрдХ: 2 рд▓ाрдЦ рдЬीрд╡рди рдмीрдоा, рдоाрд╕िрдХ рдк्рд░ीрдоिрдпрдо рдоाрдд्рд░ 436 рд░ुрдкрдпे।
рдкीрдПрдо рд╕ुрд░рдХ्рд╖ा рдмीрдоा рдпोрдЬрдиा: 2 рд▓ाрдЦ рдПрдХ्рд╕ीрдбेंрдЯрд▓ рдХрд╡рд░, рд╕ाрд▓ाрдиा 20 рд░ुрдкрдпे рдк्рд░ीрдоिрдпрдо।
рдПрдИрдкीрдПрд╕ (рдЖрдзाрд░ рдПрдиेрдмрд▓्рдб рдкेрдоेंрдЯ рд╕िрд╕्рдЯрдо): рдХिрд╕ी рднी рдмैंрдХ рдоिрдд्рд░ рдкрд░ рдлिंрдЧрд░рдк्рд░िंрдЯ рд╕े рдкैрд╕े рдиिрдХाрд▓ें।
рдпूрдкीрдЖрдИ рдЗंрдЯीрдЧ्рд░ेрд╢рди: PhonePe, Google Pay, BHIM рд╕े рдбाрдпрд░ेрдХ्рдЯ рдкेрдоेंрдЯ।
рдоुрдж्рд░ा рд▓ोрди рдПрд▓िрдЬिрдмिрд▓िрдЯी: рдЫोрдЯे рдмिрдЬрдиेрд╕ рд▓ोрди рдХे рд▓िрдП рдХ्рд░ेрдбिрдЯ рд╣िрд╕्рдЯ्рд░ी рд╢ुрд░ू।
рд░ेрдХрд░िंрдЧ рдбिрдкॉрдЬिрдЯ: 100 рд░ुрдкрдпे рд╕े RD рд╢ुрд░ू, рдЕрдЪ्рдЫा рдм्рдпाрдЬ।
рдЯैрдХ्рд╕ рдмेрдиिрдлिрдЯ: рд╕ेрдХ्рд╢рди 80G рдХे рддрд╣рдд рджाрди рдкрд░ рдЫूрдЯ।
рдХ्рд░ेрдбिрдЯ рд╕्рдХोрд░ рдмिрд▓्рдбिंрдЧ: рдЯ्рд░ांрдЬेрдХ्рд╢рди рд╣िрд╕्рдЯ्рд░ी рд╕े CIBIL рд╕्рдХोрд░ рдмेрд╣рддрд░।
рдлैрдоिрд▓ी рдЗंрд╢्рдпोрд░ेंрд╕ рд▓िंрдХ: рд╕рднी рдлैрдоिрд▓ी рдЕрдХाрдЙंрдЯ्рд╕ рд▓िंрдХ рдХрд░ рд╣ाрдпрд░ рдХрд╡рд░ेрдЬ।
рдбिрдЬिрдЯрд▓ рдЕрдкрдЧ्рд░ेрдб्рд╕: AI рдЕрд▓рд░्рдЯ, рдкेрдкрд░рд▓ेрд╕ KYC, SMS рдиोрдЯिрдлिрдХेрд╢рди।
рдлाрдпрджे рдФрд░ рдк्рд░ैрдХ्рдЯिрдХрд▓ рдЯिрдк्рд╕: рд╡ाрд╕्рддрд╡िрдХ рдЬीрд╡рди рдоें рдХैрд╕े рдЙрдкрдпोрдЧ рдХрд░ें
рдкीрдПрдордЬेрдбीрд╡ाрдИ рдХे рдлाрдпрджे рд╕िрд░्рдл рдХाрдЧрдЬों рдкрд░ рдирд╣ीं, рд╡ाрд╕्рддрд╡िрдХ рдЬीрд╡рди рдоें рджिрдЦрддे рд╣ैं। рдорд╣ाрд░ाрд╖्рдЯ्рд░ рдХे рдиाрд╕िрдХ рдоें 1.2 рдХрд░ोрдб़ рдЕрдХाрдЙंрдЯ рдзाрд░рдХों рдиे DBT рд╕े 5,200 рдХрд░ोрдб़ рд░ुрдкрдпे рдХी рдмрдЪрдд рдХी। рдмिрд╣ाрд░ рдХे рдоुрдЬрдл्рдлрд░рдкुрд░ рдоें рдЧ्рд░ाрдоीрдг рдорд╣िрд▓ाрдУं рдиे рдУрд╡рд░рдб्рд░ाрдл्рдЯ рд╕े рдХिрд░ाрдиा рджुрдХाрдиें рд╢ुрд░ू рдХीं।
рдк्рд░рдоुрдЦ рдлाрдпрджे
рдорд╣िрд▓ा рд╕рд╢рдХ्рддिрдХрд░рдг: 55% рдЕрдХाрдЙंрдЯ рдорд╣िрд▓ाрдУं рдХे рдиाрдо। рдкрд╣рд▓ी рдмाрд░ рдЕрдкрдиा рдкैрд╕ा, рдЕрдкрдиा рдХाрд░्рдб।
рдЗрдорд░рдЬेंрд╕ी рдлंрдб: рдУрд╡рд░рдб्рд░ाрдл्рдЯ рд╕े рддुрд░ंрдд 10,000 рд░ुрдкрдпे рдЙрдкрд▓рдм्рдз।
рд▓ीрдХेрдЬ рд░ोрдХ: DBT рд╕े рдоिрдбрд▓рдоैрди рдЦрдд्рдо, 100% рдкैрд╕ा рд▓ाрднाрд░्рдеी рддрдХ।
рдХ्рд░ेрдбिрдЯ рд╣िрд╕्рдЯ्рд░ी: рдмрдб़े рд▓ोрди (рд╣ोрдо рд▓ोрди, рдХाрд░ рд▓ोрди) рдХे рд▓िрдП рдмेрд╕।
рдбिрдЬिрдЯрд▓ рдЗंрдбिрдпा: рдпूрдкीрдЖрдИ, рдПрдИрдкीрдПрд╕ рд╕े рдХैрд╢рд▓ेрд╕ рдЯ्рд░ांрдЬेрдХ्рд╢рди।
рдк्рд░ैрдХ्рдЯिрдХрд▓ рдЯिрдк्рд╕
рдЖрд╡ेрджрди рд╣ैрдХ: рдЖрдзाрд░ рдХाрд░्рдб + рдоोрдмाрдЗрд▓ рд▓ेрдХрд░ рдмैंрдХ рдоिрдд्рд░ рдкрд░ рдЬाрдПं। 10 рдоिрдирдЯ рдоें рдЦाрддा рдЦुрд▓ рдЬाрдПрдЧा।
рдХाрд░्рдб рд╕िрдХ्рдпोрд░िрдЯी: PIN рдХिрд╕ी рд╕े рд╢ेрдпрд░ рди рдХрд░ें। рдоाрд╕िрдХ PIN рдЪेंрдЬ рдХрд░ें। рдбेрд▓ी рд▓िрдоिрдЯ 20,000 рд╕ेрдЯ рдХрд░ें।
рдУрд╡рд░рдб्рд░ाрдл्рдЯ рдЕрдирд▓ॉрдХ: рдкрд╣рд▓े 3 рдорд╣ीрдиे рдоाрд╕िрдХ 500 рд░ुрдкрдпे рдбिрдкॉрдЬिрдЯ рд░рдЦें। рдЫोрдЯे-рдЫोрдЯे рдЯ्рд░ांрдЬेрдХ्рд╢рди рдХрд░ें।
DBT рдЯ्рд░ैрдХिंрдЧ: PMJDY рдРрдк рдпा myScheme.gov.in рдкрд░ рд╕्рдЯेрдЯрд╕ рдЪेрдХ рдХрд░ें।
рдЗंрд╢्рдпोрд░ेंрд╕ рдПрдХ्рдЯिрд╡: рд╣рд░ 45 рджिрди рдоें 1 ATM рдЯ्рд░ांрдЬेрдХ्рд╢рди рдЬрд░ूрд░ी।
UPI рд╕ेрдЯрдЕрдк: рдЦाрддा рдЦुрд▓рддे рд╣ी PhonePe/BHIM рдбाрдЙрдирд▓ोрдб рдХрд░ рд▓िंрдХ рдХрд░ें।
рдк्рд░ो рдЯिрдк рдмॉрдХ्рд╕text
ЁЯФе рдк्рд░ो рдЯिрдк: рдЕрдХाрдЙंрдЯ рдЦुрд▓рдиे рдХे 24 рдШंрдЯे рдоें рдпे 5 рдХाрдо рдХрд░ें: 1️⃣ 100 рд░ुрдкрдпे рдбिрдкॉрдЬिрдЯ рдХрд░ें (рдУрд╡рд░рдб्рд░ाрдл्рдЯ рдкाрде рдХ्рд▓िрдпрд░) 2️⃣ ATM рд╕े рдмैрд▓ेंрд╕ рдЪेрдХ рдХрд░ें (рдЗंрд╢्рдпोрд░ेंрд╕ рдПрдХ्рдЯिрд╡) 3️⃣ UPI рдРрдк рд▓िंрдХ рдХрд░ें (рдбिрдЬिрдЯрд▓ рдкेрдоेंрдЯ рд╢ुрд░ू) 4️⃣ рдиॉрдоिрдиी рдбिрдЯेрд▓्рд╕ рдЕрдкрдбेрдЯ рдХрд░ें 5️⃣ SMS рдЕрд▓рд░्рдЯ рдПрдХ्рдЯिрд╡ेрдЯ рдХрд░ें рдпे 5 рд╕्рдЯेрдк्рд╕ 6 рдорд╣ीрдиे рдоें 10k рдУрд╡рд░рдб्рд░ाрдл्рдЯ + 4 рд▓ाрдЦ рдЗंрд╢्рдпोрд░ेंрд╕ рдЕрдирд▓ॉрдХ рдХрд░ेंрдЧे!
рддुрд▓рдиाрдд्рдордХ рд▓ाрдн рдЯेрдмрд▓
| рд╕ुрд╡िрдзा | рд╕ाрдоाрди्рдп рдмрдЪрдд рдЦाрддा | рдкीрдПрдордЬेрдбीрд╡ाрдИ рдЦाрддा | рдлाрдпрджा |
|---|---|---|---|
| рди्рдпूрдирддрдо рдмैрд▓ेंрд╕ | 5,000-10,000 | рдЬीрд░ो | рдХोрдИ рдкेрдирд▓्рдЯी рдирд╣ीं |
| рд░ुрдкे рдХाрд░्рдб | рдЪाрд░्рдЬेрдмрд▓ | рдл्рд░ी | 50k/рджिрди рд▓िрдоिрдЯ |
| рдУрд╡рд░рдб्рд░ाрдл्рдЯ | рдирд╣ीं/рд╕ीрдоिрдд | 10,000 рддрдХ | рдЗрдорд░рдЬेंрд╕ी рд▓ोрди |
| DBT рдПрдХ्рд╕ेрд╕ | рд╕ाрдоाрди्рдп | рдк्рд░ाрдердоिрдХрддा | рд╕рд░рдХाрд░ी рдпोрдЬрдиाрдПं рдбाрдпрд░ेрдХ्рдЯ |
| рдЗंрд╢्рдпोрд░ेंрд╕ | рдЕрд▓рдЧ рдк्рд░ीрдоिрдпрдо | рдмिрд▓्рдЯ-рдЗрди | 4 рд▓ाрдЦ рдХрд╡рд░ेрдЬ рдл्рд░ी |
| KYC рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा | рдЬрдЯिрд▓ | рдЖрдзाрд░+OTP | 5 рдоिрдирдЯ рдоें рддैрдпाрд░ |
рдЖрд╡ेрджрди рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा: рд╕्рдЯेрдк-рдмाрдп-рд╕्рдЯेрдк рдХंрдк्рд▓ीрдЯ рдЧाрдЗрдб
рдпोрдЧ्рдпрддा: рдХौрди рдЖрд╡ेрджрди рдХрд░ рд╕рдХрддा рд╣ै?
рдЙрдо्рд░: 10 рд╡рд░्рд╖ рд╕े рдЕрдзिрдХ (рдоाрдЗрдирд░ рдХे рд▓िрдП рдЧाрд░्рдЬिрдпрди)
рдиाрдЧрд░िрдХрддा: рднाрд░рддीрдп рдиाрдЧрд░िрдХ
рдЖрдп рд╕ीрдоा: рдХोрдИ рдк्рд░рддिрдмंрдз рдирд╣ीं
рдоौрдЬूрджा рдЦाрддा: рд╣ो рддो рдХрди्рд╡рд░्рдЯ рдХрд░рд╡ा рд╕рдХрддे рд╣ैं
рдЖрд╡рд╢्рдпрдХ рджрд╕्рддाрд╡ेрдЬ
рд╕рдмрд╕े рдЖрд╕ाрди (90% рдХेрд╕): рдЖрдзाрд░ рдХाрд░्рдб + рдоोрдмाрдЗрд▓ рдиंрдмрд░
рд╡ैрдХрд▓्рдкिрдХ: рд╡ोрдЯрд░ рдЖрдИрдбी, рдкाрд╕рдкोрд░्рдЯ, рдб्рд░ाрдЗрд╡िंрдЧ рд▓ाрдЗрд╕ेंрд╕, NREGA рдЬॉрдм рдХाрд░्рдб
рдлोрдЯो: 2 рдкाрд╕рдкोрд░्рдЯ рд╕ाрдЗрдЬ (рдХрдИ рдмैंрдХ рд╡ेрдмрдХैрдо рд╕े рд▓ेрддे рд╣ैं)
рдЖрдзाрд░ рди рд╣ो рддो: рд╕िрдо्рдк्рд▓िрдлाрдЗрдб KYC рд╕े рд╕्рдоॉрд▓ рдЕрдХाрдЙंрдЯ (рд╡ाрд░्рд╖िрдХ 1 рд▓ाрдЦ рдЬрдоा/50,000 рдиिрдХाрд╕ी рд▓िрдоिрдЯ)
6 рдЖрд╕ाрди рд╕्рдЯेрдк्рд╕ рдоें рдЖрд╡ेрджрди
рд╕्рдеाрди рдЪुрдиें: рдирдЬрджीрдХी рдмैंрдХ рдм्рд░ांрдЪ (SBI, PNB, BoB), рдмैंрдХ рдоिрдд्рд░/CSP, рдпा рдмैंрдХ рдРрдк
рдлॉрд░्рдо рд▓ें: "PMJDY рдЕрдХाрдЙंрдЯ рдЦोрд▓рдиा рд╣ै" рдмोрд▓ें। рд╣िंрджी/рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬी рдлॉрд░्рдо рдЙрдкрд▓рдм्рдз
рдбिрдЯेрд▓्рд╕ рднрд░ें: рдиाрдо, рдкрддा, рдЖрдзाрд░ рдиंрдмрд░, рдоोрдмाрдЗрд▓, рд╡्рдпрд╡рд╕ाрдп
KYC рд╡ेрд░ीрдлिрдХेрд╢рди: рдЖрдзाрд░ OTP рдпा рдмाрдпोрдоेрдЯ्рд░िрдХ
рдЗंрд╕्рдЯेंрдЯ рдПрдХ्рдЯिрд╡ेрд╢рди: 5-10 рдоिрдирдЯ рдоें рдЦाрддा рдиंрдмрд░ + рдкाрд╕рдмुрдХ
рд░ुрдкे рдХाрд░्рдб: 7-15 рджिрдиों рдоें рд╣ोрдо рдбिрд▓ीрд╡рд░ी + PIN рд╕ेрдЯрдЕрдк
рдРрдк рд╕े рдЖрд╡ेрджрди:
Play Store рд╕े рдмैंрдХ рдРрдк рдбाрдЙрдирд▓ोрдб
"PMJDY Account" рд╕рд░्рдЪ
рд╡ीрдбिрдпो KYC рдпा рдЖрдзाрд░ OTP
24 рдШंрдЯे рдоें SMS рдЕрд▓рд░्рдЯ
рдЧांрд╡ рд╡ाрд▓ों рдХे рд▓िрдП рд╕्рдкेрд╢рд▓: рдмैंрдХ рдоिрдд्рд░ рдкрд░ рдлिंрдЧрд░рдк्рд░िंрдЯ рд╕े 100% рдкेрдкрд░рд▓ेрд╕। рдХोрдИ рдпाрдд्рд░ा рдЬрд░ूрд░ी рдирд╣ीं।
рд╕ाрдоाрди्рдп рд╕рд╡ाрд▓ों рдХे рд╡िрд╕्рддृрдд рдЬрд╡ाрдм
рдЬीрд░ो рдмैрд▓ेंрд╕ рдХा рдкूрд░ा рд╕рдЪ
рд╣ां, рдмिрд▓्рдХुрд▓ рдЬीрд░ो рдмैрд▓ेंрд╕। рд▓ेрдХिрди рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рдХे рд▓िрдП 100-500 рд░ुрдкрдпे рд░рдЦें:
рдЦाрддा рд╕рдХ्рд░िрдп рджिрдЦेрдЧा
рдУрд╡рд░рдб्рд░ाрдл्рдЯ рдпोрдЧ्рдпрддा рдмрдв़ेрдЧी
DBT рдЖрдиे рдкрд░ рддुрд░ंрдд рдЙрдкрдпोрдЧ
рдЪेрддाрд╡рдиी: рд▓рдЧाрддाрд░ 12 рдорд╣ीрдиे 0 рдмैрд▓ेंрд╕ = Dormant рдЦाрддा
рдУрд╡рд░рдб्рд░ाрдл्рдЯ рдХैрд╕े рд╕ुрдиिрд╢्рдЪिрдд рдХрд░ें?
рдпोрдЧ्рдпрддा рдХ्рд░ाрдЗрдЯेрд░िрдпा:
рдЦाрддा 6+ рдорд╣ीрдиे рдкुрд░ाрдиा
рдоाрд╕िрдХ рдХрдо рд╕े рдХрдо 2 рдХ्рд░ेрдбिрдЯ/рдбेрдмिрдЯ
KYC рдХंрдкрд▓ीрдЯ
рдХोрдИ рдиेрдЧेрдЯिрд╡ рд╣िрд╕्рдЯ्рд░ी рдирд╣ीं
рдк्рд░ैрдХ्рдЯिрдХрд▓ рд░ोрдбрдоैрдк:
рдорд╣ीрдиा 1-3: 500 рдбिрдкॉрдЬिрдЯ, рдХिрд░ाрдиा рдмिрд▓ рдпूрдкीрдЖрдИ рд╕े рдкे
рдорд╣ीрдиा 4-6: 1,000 рдбिрдкॉрдЬिрдЯ, рдиिрдпрдоिрдд рдЯ्рд░ांрдЬेрдХ्рд╢рди
рдорд╣ीрдиा 7: рдмैंрдХ рд╕े OD рдЕрдк्рд▓ाрдИ → рд╕्рд╡ीрдХृрдд!
рдм्рдпाрдЬ: MCLR + 0.5% (рд▓рдЧрднрдЧ 7-8%)
рд░ुрдкे рдХाрд░्рдб рдЗंрд╢्рдпोрд░ेंрд╕: рдХ्рд▓ेрдо рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा
рдХрд╡рд░ेрдЬ: 2 рд▓ाрдЦ рд░ुрдкрдпे рдПрдХ्рд╕ीрдбेंрдЯрд▓ рдбेрде
рдПрдХ्рдЯिрд╡ेрд╢рди: 45 рджिрдиों рдоें 1 ATM/рдЯ्рд░ांрдЬेрдХ्рд╢рди
рдХ्рд▓ेрдо рд╕्рдЯेрдк्рд╕:
рдиॉрдоिрдиी рдлॉрд░्рдо рднрд░ें
рдбेрде рд╕рд░्рдЯिрдлिрдХेрдЯ + FIR
рд░ुрдкे рдХाрд░्рдб рдбिрдЯेрд▓्рд╕
рдмैंрдХ рдХो 30 рджिрдиों рдоें рд╕ौंрдкें
рдиोрдЯ: рдЦाрддे рдЦुрд▓рддे рд╕рдордп рдиॉрдоिрдиी рдЕрд▓рдЧ рдЪुрдиें।
рд╡ाрд╕्рддрд╡िрдХ рд╕рдлрд▓рддा рдХрд╣ाрдиिрдпां
рд╕ुрдиीрддा рджेрд╡ी, рдмिрд╣ाрд░ (рдЧ्рд░ाрдоीрдг рдорд╣िрд▓ा)
"рдкрд╣рд▓े рд╕рд░рдкंрдЪ рд╕рдм्рд╕िрдбी рдХाрдЯ рд▓ेрддा рдеा। PMJDY рд╕े рдоेрд░ा рдкрд╣рд▓ा рдХाрд░्рдб рдоिрд▓ा। рдУрд╡рд░рдб्рд░ाрдл्рдЯ рд╕े рдмрдХрд░ी рдХा рдзंрдзा рд╢ुрд░ू рдХिрдпा। рдЖрдЬ 5 рдФрд░рддों рдХो рдЯ्рд░ेрдиिंрдЧ рджे рд░рд╣ी рд╣ूं।"
рд░ाрдЬेрд╢ рдХुрдоाрд░, рдЙрдд्рддрд░ рдк्рд░рджेрд╢ (рдЫोрдЯा рд╡्рдпाрдкाрд░ी)
"рдоुрдж्рд░ा рд▓ोрди рдХे рд▓िрдП рдХ्рд░ेрдбिрдЯ рд╣िрд╕्рдЯ्рд░ी рдЪाрд╣िрдП рдеी। PMJDY рдХे 1 рд╕ाрд▓ рдЯ्рд░ांрдЬेрдХ्рд╢рди рд╕े 5 рд▓ाрдЦ рдХा рд▓ोрди рдоिрд▓ рдЧрдпा। рджुрдХाрди рдбрдмрд▓ рд╣ो рдЧрдИ।"
рд░ाрдзा рдмाрдИ, рд░ाрдЬрд╕्рдеाрди (рд╡рд░िрд╖्рда рдиाрдЧрд░िрдХ)
"рдкेंрд╢рди рдкрд╣рд▓े рдкोрд╕्рдЯ рдСрдлिрд╕ рдоें рд▓ाрдЗрди। рдЕрдм DBT рд╕े рдШрд░ рдмैрдаे। рдмीрдоाрд░ी рдоें рд░ुрдкे рдХाрд░्рдб рд╕े рджрд╡ा। рдЗंрд╢्рдпोрд░ेंрд╕ рдиे рдкрд░िрд╡ाрд░ рдмрдЪाрдпा।"
рднрд╡िрд╖्рдп рдХी рд╕ंрднाрд╡рдиाрдПं: рдкीрдПрдордЬेрдбीрд╡ाрдИ рдХा рдЕрдЧрд▓ा рдЪрд░рдг
2026-2030 рдХे рд▓िрдП рдк्рд▓ाрди:
100% рдбिрдЬिрдЯрд▓ рдЕрдХाрдЙंрдЯ्рд╕: рдмाрдпोрдоेрдЯ्рд░िрдХ + AI KYC
рдм्рд▓ॉрдХрдЪेрди DBT: 100% рдкाрд░рджрд░्рд╢ी рдЯ्рд░ांрд╕рдлрд░
рдоाрдЗрдХ्рд░ो-рдЗंрд╢्рдпोрд░ेंрд╕: рд╣ेрд▓्рде + рдХ्рд░ॉрдк рдЗंрд╢्рдпोрд░ेंрд╕ рд▓िंрдХ
рдлाрдЗрдиेंрд╢िрдпрд▓ рд▓िрдЯрд░ेрд╕ी рдРрдк: рдЯ्рд░ेрдиिंрдЧ + рд╕िрдоुрд▓ेрд╢рди
рдЧ्рд▓ोрдмрд▓ рдПрдХ्рд╕рдкैंрд╢рди: NRIs рдХे рд▓िрдП PMJDY-NRE
рдкीрдПрдордЬेрдбीрд╡ाрдИ рдпोрдЬрдиा рдиे рднाрд░рдд рдХो рд╡ाрд╕्рддрд╡िрдХ рдмैंрдХिंрдЧ рдбेрдоोрдХ्рд░ेрд╕ी рдмрдиा рджिрдпा। 56 рдХрд░ोрдб़ рд╕рдкрдиों рдХो рдкंрдЦ рджिрдП, 2.68 рд▓ाрдЦ рдХрд░ोрдб़ рдХी рдмрдЪрдд рд╕ुрдиिрд╢्рдЪिрдд рдХी। рдпे рд╕िрд░्рдл рдЦाрддा рдирд╣ीं, рдЖрд░्рдеिрдХ рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рдХा рдкрд╣рд▓ा рдХрджрдо рд╣ै।
рдЖрдЬ рд╣ी рдХрд░ें:
✅ рдирдЬрджीрдХी рдмैंрдХ рдм्рд░ांрдЪ рдЬाрдПं
✅ рдмैंрдХ рдоिрдд्рд░ рдЦोрдЬें (Google Maps)
✅ рдРрдк рдбाрдЙрдирд▓ोрдб рдХрд░ें
✅ рдкрд░िрд╡ाрд░ рдХे рд╣рд░ рд╕рджрд╕्рдп рдХा рдЦाрддा рдЦुрд▓рд╡ाрдПं
рд╢ेрдпрд░ рдХрд░ें: рдЗрд╕ рдЧाрдЗрдб рдХो WhatsApp рдЧ्рд░ुрдк्рд╕ рдоें рднेрдЬें। рдХрдоेंрдЯ рдоें рдмрддाрдПं – рдЖрдкрдХा PMJDY рдЕрдиुрднрд╡ рдХ्рдпा рд╣ै? **#PMJDY2025 #ZeroBalancecount
FAQ
рдкीрдПрдордЬेрдбीрд╡ाрдИ рдЕрдХाрдЙंрдЯ рдкूрд░ी рддрд░рд╣ рдл्рд░ी рд╣ै?
рд╣ां, рдЬीрд░ो рдмैрд▓ेंрд╕, рдл्рд░ी рд░ुрдкे рдХाрд░्рдб, рдл्рд░ी рдкाрд╕рдмुрдХ। рдХोрдИ рдЫिрдкा рдЪाрд░्рдЬ рдирд╣ीं।рдУрд╡рд░рдб्рд░ाрдл्рдЯ рдХрдм рдФрд░ рдХैрд╕े рдоिрд▓ेрдЧा?
6 рдорд╣ीрдиे рдиिрдпрдоिрдд рдЙрдкрдпोрдЧ рдХे рдмाрдж рдмैंрдХ рд╕्рд╡рддः рдЕрдк्рд░ूрд╡ рдХрд░рддा рд╣ै। рдоाрд╕िрдХ 500+ рдбिрдкॉрдЬिрдЯ рд░рдЦें।рд░ुрдкे рдХाрд░्рдб рдХा рдЗंрд╢्рдпोрд░ेंрд╕ рдХैрд╕े рдПрдХ्рдЯिрд╡ рд░рдЦें?
рд╣рд░ 45 рджिрди рдоें 1 ATM рдЯ्рд░ांрдЬेрдХ्рд╢рди рдпा рдпूрдкीрдЖрдИ рдкेрдоेंрдЯ рдХрд░ें।рдкрд╣рд▓े рд╕े рдЕрдХाрдЙंрдЯ рд╣ै рддो рдХ्рдпा рдирдпा рдЦोрд▓ें?
рдирд╣ीं, рдоौрдЬूрджा рдЦाрддे рдХो PMJDY рдоें рдХрди्рд╡рд░्рдЯ рдХрд░рд╡ा рд▓ें। рд░ुрдкे рдХाрд░्рдб рдРрдб рдХрд░ें।2025 рдоें PMJDY рдХे рдирдП рдлीрдЪрд░्рд╕ рдХ्рдпा рд╣ैं?
UPI 2.0, AI рдл्рд░ॉрдб рдЕрд▓рд░्рдЯ, рдоोрдмाрдЗрд▓ рдРрдк рдУрдкрдиिंрдЧ, рдЬीрд░ो рдмैрд▓ेंрд╕ RD।
ЁЯМР EXTERNAL: 1.https://pmjdy.gov.in
.png)
ЁЯТм Comments